Θεωρία Συμβολικής Αλληλεπίδρασης

Αναπτύχθηκε βασιζόμενη στο ότι η ταυτότητα ενός ατόμου διαμορφώνεται, σε μεγάλο βαθμό, μέσα από την σχέση του με τον «άλλο», καθώς και μέσα από τη γνώση της γνώμης που έχουν οι άλλοι διαμορφώσει για αυτό.

Mead η ταυτότητα του υποκειμένου συγκροτείται με βάση την συμβολική αλληλεπίδραση και την γλωσσική επικοινωνία. Ο «εαυτός» και η ταυτότητα υποδεικνύουν τις ψυχολογικές διεργασίες που καθορίζουν την συμπεριφορά του ατόμου σε αλληλεπίδραση με το περιβάλλον.

Εν ολίγοις, προκύπτει από το αποτέλεσμα των σχέσεών του στο σύνολο αυτής της διαδικασίας, δηλαδή της προσωπικής ανάπτυξης και της κοινωνικής εμπειρίας και δράσης του.

Έπειτα, υποστηρίζει ότι το άτομο οργανώνει αρχικά τις εμπειρίες του, κατασκευάζοντας τον εαυτό και, στην συνέχεια, τις αναμνήσεις του με βάση αυτόν τον εαυτό.

Η συγκρότηση μίας πλήρως ανεπτυγμένης ταυτότητας επιτυγχάνεται στην περίπτωση που το άτομο γενικεύει και εσωτερικεύει συγκεκριμένες συμπεριφορές των σημαντικών άλλων ως προς αυτό. Με τον τρόπο αυτό, οι αναδυόμενες εσωτερικευμένες αναπαραστάσεις αντανακλούν τις συμπεριφορές ευρύτερων κοινωνικών ομάδων, ή και της κοινωνίας συλλήβδην.

Όμως, έκαστο άτομο έχει τις δικές του ερμηνείες, επιλογές και διαμορφώνει συχνά απρόβλεπτες αντιδράσεις και νοηματοδοτεί τα αντικείμενα ή τα γεγονότα σύμφωνα με τους ιδιαίτερους σκοπούς, κίνητρα και συμφέροντά του. Έτσι, τα κοινωνικά φαινόμενα γίνονται κατανοητά μέσα από την ερμηνεία που τους αποδίδουν τα δρώντα υποκείμενα.

Ωστόσο, στο επίκεντρο τίθεται η αλληλόδραση μεταξύ υποκειμένου και το κοινωνικού κόσμου. Μάλιστα μέσω αυτής και των πολλαπλών ερμηνειών που παράγονται οικοδομείται ο κοινωνικός κόσμος. Η δημιουργία του «εγώ» έχει διυποκειμενική διάσταση, καθώς ο Mead προχωράει στην διάκριση δύο όψεων του εαυτού, μιας κοινωνικής, του «Εμέ» (Me) και μιας ψυχικής, του «Εγώ» (I).

Το «Εμέ» αντιπροσωπεύει το σύστημα κανονιστικών προτύπων μιας κοινωνίας και είναι αποτέλεσμα της κοινωνικοποιητικής διαδικασίας, ενώ το «Εγώ» αποτελεί το ανεξάρτητο και μη προβλέψιμο τμήμα του εαυτού που διαφοροποιεί τα άτομα μεταξύ τους. Έτσι, το «Εμέ» αναφέρεται στο κοινωνικό πλαίσιο, τους ρόλους, τους κανόνες και τις προσδοκίες που προτάσσει στο άτομο, αλλά και τον βαθμό που το άτομο τα κατανοεί, τα εσωτερικεύει και τα αφομοιώνει, και το «Εγώ», το οποίο εκφράζει τον βαθμό της ατομικής διαφοροποίησης του υποκειμένου στις προσδοκίες των άλλων.

Στην πραγματικότητα αυτό που συμβαίνει είναι ότι τα άτομα, μέσω της αλληλεπιδραστικής σχέσης, οδηγούνται στην διαμόρφωση μιας κοινής θεώρησης της πραγματικότητας. Κατανοούν τον εαυτό τους ως αντικείμενο των ενεργειών τους, ενώ μέσω της δράσης τους παράγουν γεγονότα, που σημαίνει ότι αφενός υφίστανται ως παθητικοί αποδέκτες κοινωνικών δομών και ρόλων, και αφετέρου τα συνδιαμορφώνουν.

Σε αυτό το πλαίσιο η συγκρότηση του εαυτού γίνεται πάντοτε σε διάλογο με τον άλλον, και μάλιστα βαθμιαία και εξελικτικά, ενώ η έννοια της ταυτότητας διαμορφώνεται μέσα από μια διαλεκτική σχέση υποκειμένου και περιβάλλοντος ως το δυναμικό αποτέλεσμα μιας διαρκούς αντιπαράθεσης, μιας αντίστιξης ανάμεσα σε ένα «μέσα» και ένα «έξω».

Οι υπάρχουσες προσεγγίσεις για την ταυτότητα συνήθως επικεντρώνονται σε ένα ή περισσότερα από τα τρία επίπεδα που ορίζεται η ταυτότητα: το ατομικό, το σχεσιακό και το συλλογικό. Επιπλέον, επισημαίνουν ως βασικό αξίωμα ότι η προσωπική αντίληψη της ταυτότητας, ανεξάρτητα από το πόσο θετική ή ρεαλιστική είναι, είναι σημαντική, καθώς η συνεκτική αυτοεικόνα (ή αυτοαντίληψη) παρέχει ταυτόχρονα και μια ικανοποιητική αίσθηση πρόγνωσης και ελέγχου σε διαπροσωπικό επίπεδο.

Η ταυτότητα είναι αυτό που προσδίδει στον καθένα την ατομικότητα και την μοναδικότητα. Είναι αυτό που ξεχωρίζει τους ανθρώπους και αποτελεί την γέφυρα ανάμεσα στο άτομο και τον πολιτισμό. Είναι μια αντανάκλαση του τρόπου με τον οποίο οι άλλοι βλέπουν το άτομο και ο τρόπος με τον οποίο το άτομο πιστεύει ότι το βλέπουν οι άλλοι.

Δεν ανήκει εξ ολοκλήρου στο πρόσωπο που αποδίδεται, αλλά είναι συνεχώς διαπραγματεύσιμη μεταξύ του ατόμου και του περιβάλλοντος του και σαφώς δεν μπορεί να διαχωριστεί από την παρουσία του άλλου. Σε κάθε επαφή διαμεσολαβούν κώδικες με νόημα και σημασία, που είναι προκαθορισμένοι, κατασκευασμένοι ή διαπραγματεύσιμοι.

Από την άποψη αυτή η υποκειμενική ταυτότητα είναι ένα σύστημα μεταβαλλόμενο από έννοιες που συμβάλλουν στην κατασκευή της αυτοαντίληψης.

Like my facebook page

Follow my insta page

Προσωπικός Λογαριασμός (fb) ΚΣ

Προσωπικός Λογαριασμός (insta) ΚΣ


Δημοσιεύτηκε από τον Αικατερίνη Συμφέρη

Γεια σας, καλώς ήρθατε στην ιστοσελίδα μου. Είμαι πτυχιούχος του τμήματος Θεολογίας και νυν προπτυχιακή φοιτήτρια της Φιλοσοφικής Σχολής του τμήματος Ιταλικής Γλώσσας και Φιλολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Κάτοχος πτυχίων ξένων γλωσσών: Αγγλικών, Ισπανικών και Ιταλικών. Επιπλέον, είμαι πιστοποιημένη με το Vellum σε Τυφλό Σύστημα, ECPR και ERP Soft1 . Διδάσκω ιστορία, έκθεση, θρησκευτικά, αγγλικά και ιταλικά.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Create your website with WordPress.com
Ξεκινήστε
Αρέσει σε %d bloggers: